Recent Posts by Hans

Twee Poolse bijdragen vallen in de prijzen op IDFA

Twee Poolse bijdragen vallen in de prijzen op IDFA

Op het IDFA zijn twee van de acht Poolse bijdragen in de prijzen gevallen. Zhalanash - Empty Shore: Best Short Documentary en Call me Tony: Best Student Documentary

Zhalanash - Empty Shore wint IDFA Award voor Best Short Documentary

De 40-minuten durende documentaire 'Empty Shore' van Marcin Sauter heeft op het IDFA festival de prijs gewonnen voor beste korte documentaire. De winnaar krijgt een geldprijs van 5000 Euro.

De documentaire gaat over de mensen van Zhalanash die moeten leren omgaan met het opgedroogde Aral meer en de woestijn die daarvoor in de plaats komt.

Call Me Tony wint IDFA Award voor Best Student Documentary

De ruim een uur durende documentaire van Klaudiusz Chrostowski portreteert een 18 jarige bodybuilder die acteur wil worden. Hij worstelt met wie hij is en wie hij wil zijn.

De winnaar krijgt een geldprijs van 5000 Euro en een camera in bruikleen voor zijn eerst volgende productie.

Korte beschrijving en afbeeldingen via Polish Docs

Videoverslag bijeenkomst in de Balie | Democracy in Europe: What about Poland?

Democracy in Europe: What about Poland?

Met Lousewies van der Laan als moderator werd gisteravond in De Balie in Amsterdam een bijeenkomst georganiseerd over democratie in Europa.

Bij dit bericht plaatsen we de video-opname van de livestream waarmee het debat ook thuis te volgen was. Daarmee kunt het debat integraal terugkijken.

Een synopsis van de gehouden betogen:

Wojciech Sadurski (Universiteit van Sydney en Warschau)

De lijn van zijn betoog was tweeledig: Ten eerste heeft de regering weliswaar de absolute meerderheid in de kamer maar dit slechts met een mandaat van 18% van de kiesgerechtigden. Dit komt onder andere door de lage opkomst bij de verkiezingen van 2015 en het kiesstelsel. Daarmee is er volgens Sadurski geen mandaat voor de ingrijpende maatregelen die de regering nu neemt. Daarnaast plaatst Sadurski hele kritische kanttekeningen bij de maatregelen van de regering die bijvoorbeeld conflicterend zijn met de grondwet en tornen aan de 'check 'n balances' in een democratie.

Opvallend was zijn observatie dat waar Polen bekend staat om de positieve emoties van solidariteit en empathie nu emoties worden aangesproken van angst, egoisme en xenofobie.

Een belangrijke vraag die Sadurski opwierp is of de EU een vrijhandelszone is of een gemeenschap van democratische waarden en zo ja of dan een zwaar middel als Artikel 7 ingezet moet worden. Zijn slotconclusie was dat Polen met het huidige stelsel niet zou worden toegelaten tot de EU.

Kees Sterk (Universiteit Tilburg en ENCJ)

Kees Sterk sprak over de rol van de European Network of  Councils for the Judiciary (ENCJ) en op welke wijze zij afgelopen tijd in samenwerking met de Poolse collega's hebben geacteerd rond de ontwikkelingen in Polen.

Adam Bodnar - Ombusman Polen

De ombusman begon met het kader van zijn rol: het reageren op klachten van burgers over de overheid en proactief signaleren waar er bedreigingen zijn voor de rechten van burgers in relatie tot de overheid.

Bodnar was in staat om aan de hand van verschillende maatregelen iedere keer de voordelen te schetsen maar deze ook aan te vullen met kritische kanttekeningen:

  • Zo is er op zich geen bezwaar tegen een reorganisatie van het OM ware het niet dat die samengaat met het wijzigen van enkele bevoegdheden waarmee te veel macht gecentraliseerd wordt onder politiek aansturing;
  • De maatregel om de kinderbijslag te verhogen van gezinnen met 2 of meer kinderen leidt tot het positieve effect dat bedrijven die kortlopende leningen verschaffen het moeilijker krijgen en armoede is afgenomen. Voor de Ombusman duidelijk een positief gegeven. Ook zijn er positieve effecten op het gebied van sociale huisvesting en het naleven van alimentatieafspraken door Poolse vaders;
  • De maatregel rond het recht om te demonstreren is op zich niet het probleem maar in samenhang met andere maatregelen slaagt de overheid er wel in het demonstreren te ontmoedigen. Als voorbeeld noemde hij het protest van vrouwenorganisaties op 3 oktober die op 4 oktober geconfronteerd werden met een inval in hun kantoor.

Als tegenkrachten voor deze ontwikkelingen noemde Bodnar een viertal krachten:

  • Boegbeelden zoals erfgenamen van de solidariteitsbeweging die zich uitspreken;
  • De 'Civil Society' (lees een eerder artikel over dit fenomeen naar aanleiding van protesten in Polen eerder dit jaar);
  • Lokale overheden
  • Rechters die binnen het systeem terugvallen op de grondwet of EU-richtlijnen als referentiekader.

Paneldiscussie

Adam Czarnota (Universiteit van New South Wales en Wroclaw) betoogde dat wat hij noemde 'het misbruik van procedures' door de huidige regering volgde op het 'misbruik van het liberalisme'. Daarmee trekt de staat een deel van de regie naar zich toe (terug) en kan voorkomen worden dat groepen zich uitgesloten voelen. Radoslaw Markowski (Polish Academy of Sciences en Warsaw School of Social Sciences and Humanities) ageerde tegen de kritiek op het liberalisme met de sterke economische ontwikkeling die Polen heeft doorgemaakt in de jaren na de val van het communisme en ook de groei in de achterliggende jaren van de vorige regering. Hij stelde dan ook de vraag waarom nu het accent zo zwaar wordt gelegd op wat niet goed is gegaan omdat dit, in zijn optiek, ondergeschikt is aan deze sterke economische groei wat voor heel Polen positief uitpakt.

Hoewel hier sprake was van twee tegengestelde standpunten, kwam deze discussie niet goed van de grond omdat er door gebrek aan tijd gekozen werd om reacties uit het publiek op te tekenen.

De meest opvallende reactie was die van de recent benoemde Poolse ambassadeur, Marcin Czepelak, die zich onder het publiek bevond. Hij introduceerde zichzelf vooral als jurist (internationaal privaatrecht) en wetenschapper en een nieuweling op het gebied van diplomatie. Als diplomaat vond hij het opmerkelijk is dat het regeringsstandpunt niet meegenomen was in het debat. Ten tweede gaf hij aan dat ondanks 26 rechters per 100.000 inwoners de toegang van de burgers tot de rechtspraak moeilijker is dan bijvoorbeeld in Nederland met slechts 14 rechters per 100.000 inwoners. Daarom was de reorganisatie van de rechtspraak op zijn plaats. Over twee jaar mag de bevolking zich bij verkiezingen uitspreken of de regering geslaagd is in het hervormen van de rechtspraak.

In reactie op dit punt wierp Bodnar de vraag op of de nu genomen maatregelen daarmee dan de meest effectieve zijn.

Originele tekst van de Balie over de bijeenkomst

In 2015 won de politieke partij ‘Law and Justice’ de Poolse verkiezingen en nam direct een aantal maatregelen om hun macht te vergroten, onder meer door het verkleinen van de rechten en vrijheid van het Hooggerechtshof en de media. Hoe is het mogelijk dat het rechtssysteem in Polen zo snel ondermijnd kon worden? Wat betekent dit voor Oost-Europa en voor de Europese Unie als geheel? Kunnen we deze terugslag beter begrijpen door te kijken naar de geschiedenis? 

De plotselinge afbrokkeling van de rechtsstaat in Polen, een land dat lang gezien werd als een van de meest succesvolle voorbeelden van democratische transformatie na de val van de Berlijnse Muur, heeft velen verrast. Wat zijn de oorzaken van deze onverwachte ontwrichting van de rechtsstaat? En wat kunnen de EU en andere organisaties van buiten doen om de ontwrichting te stoppen en het herstel van de democratie aan te moedigen?

De maatregelen zijn erg controversieel en veel bediscussieerd in Polen. Een onverwacht grote groep demonstranten ging de straat op, maar waren niet in staat om het proces van een afbrokkelende democratie ongedaan te maken. In tegendeel zelfs, Law and Justice heeft recentelijk nog een aantal wetsvoorstellen gedaan die de juridische onafhankelijkheid in Polen structureel ondermijnen. De Europese Commissie is in reactie op deze maatregelen uiteindelijk overgegaan op een officiële waarschuwing.

Over het drieluik
In Hongarije, Polen en Turkije maken democratisch gekozen politici wetten die de democratische rechtstaat ondermijnen. Voor EU-lidstaten Hongarije en Polen, maar ook voor Turkije, lijken dit opmerkelijke ontwikkelingen. Wat gebeurt er precies in deze landen en wat kunnen we er van leren? In drie informatieve bijeenkomsten onderzoeken we samen met experts deze vragen.

Nieuwe CD Leszek Możdżer en Holland Baroque

Nieuwe CD Leszek Możdżer en Holland Baroque Begin 2017 toerde het Nederlandse gezelschap Holland Baroque door Nederland met de Poolse jazzpianist en componist Leszek Możdżer. Op dit moment treden ze gezamenlijk op Poolse podia op. Op 25 november verschijnt ook de CD 'Earth Particels' van deze samenwerking. Naar aanleiding daarvan interviewde Małgorzata Smółka (Mmusic) de…
Lees meer

Radiodocumentaire uit 1941: Poolse vliegers

Radiodocumentaire uit 1941: Poolse vliegers

Met regelmaat staan we stil bij de rol van Poolse militairen die meevochten voor de bevrijding van Nederland. Met de vondst van een bommenwerper en de identificatie van de bemanning is er nu ook aandacht voor de Poolse luchtmacht. Dit in aanvulling op de rol van de parachutisten van Driel en de bevrijders van Breda.

Bij dit bericht is een radioreportage, bijna een hoorspel, te beluisteren van de BBC uit 1941 over de Poolse vliegers. Dit geeft niet alleen een mooi tijdsbeeld vanuit het vertelde verhaal maar natuurlijk ook door de vorm waarin het verhaal wordt verteld.

Al is het maar de overdenking aan het eind waar de verteller stil staat bij het idee om door te vliegen naar Polen in plaats van terugkeren naar het vliegveld in Groot Brittannië wat verder van huis weg ligt.

Veel luister plezier
Bron: Pastdaily